Çataldere Köyü
ANASAYFA FORUM HABER ARA FOTO GALERİ VİDEOLAR ANKETLER SİTENE EKLE SENOZ SÖLÜK İLETİŞİM

Canlı Yayın

HABER ARA


Gelişmiş Arama

EN ÇOK OKUNANLAR

Reklam

Önemli Linkler

  • TC Kimlik No
  • Vergi Kimlik No
  • İnternet Vergi Dairesi
  • Motorlu Taşıtlar Vergisi
  • Telefon Rehberi
  • ÖSYM Sınav Sonuçları
  • KPSS Sonuçları
  • KPDS Sonuçları
  • Diğer Sınav Sonuçları
  • ÖSYM Sınav Takvimi
  • Üniversiteler

  • Tarihimizden

     

    16.YÜZYILDA HEMSİN KAZASINDA NÜFUS DURUMU


    1515-1532 tarihlerini taşıyan Timar İcmal Defterinde" Vilâyet-i Hemsin" ve "Nahiye-i Hemsin" tabirleri geçmekte ve hatta kazanın nüfusu verilmektedir. 1520 tarihli ve 387 numaralı Tımar İcmal Defterine göre Hemsin kazasında bağlı 3 adet nahiye bulunmaktadır.

    1-Hemsin 2-Kara Hemsin 3-Eksanos

    Ayrıca kaza dahilinde "Hemşin-i Bâlâ " ve "Hemşin-i Zir" adı ile iki kale nulunmaktadır. 1515 yılında "Hemşin-i Bâlâ" kalesinde görevli 13 nefer müslüman bulunmaktaydı.

    1-1520 tarihinde Hemsin Kazasında Müslüman ve Hıristiyan Nüfus

    Toplam Nüfus Miktarı

    Müslüman

    Hıristiyan

    Toplam

    1331

    2288

    3619

    Hane

    % 98.04

    % 99.65

    Bekâr

    % 1.95

    % 0.34

    Kale Görevlisi

    % 19.38

    1520' de Hemşin-i Bâlâ kalesindeki nefer sayısı 40' a yükselmiştir. 1515-1532 tarihlerini taşıyan Timar İcmal Defterinde "Vilâyet-i Hemsin "m hane sayısı 679' dur. Hemsin' in 1520' de kale görevlileri hariç hane sayısı 670 olduğuna göre, 53 numaralı Timar İcmal Defterindeki hane sayısı bu tarihten birkaç sene sonra yazılmış olmalıdır.

    2-1520-1554 Yılları Arasında Hemsin Kazasının Toplam Nüfusu

    Yıllar

    Dini Gruplar

    Hane

    Bekâr

    Muhafız Asker

    Müslüman

    214

    3

    70

    1520

    Hıristiyan

    456

    oc

    Toplam Nüfus

    670

    11

    70

    Müslüman

    16

    1

    1554

    Hıristiyan

    706

    113

    Toplam Nüfus

    722

    1 14

    1554 tarihinde Hemsin kazasına Hemsin, Kuşova, Eksanos ve Karahemşin isimlerini taşıyan dört nahiye ile bunlara bağlı toplam 31 köy vardı. Bu tarihte Hıristiyan nüfusun % 96.89' u hanelerden, % 3.10' u da bekârlardan meydana geliyordu.

    1520-1554 yılları arasındaki 34 yıllık dönemde Hıristiyan nüfus 2288' den 3643' e yükselerek % 59.22 oranında artmıştır. Aynı zamanda Müslüman nüfus (kale görevlileri hariç) 1073' ten 81' e düşerek % 1224.69 oranında azalmıştır. Bunun sebebi

    Hemşin'in hem kaza dışına, hem de sancak dışına göç vermesindendir. Osmanlı fethi öncesi Hemsin dışı bölgelerin Müslümanlar ve Gregoryen Hıristiyanlar bakımından güvensiz oluşu, Osmanlı'nın getirdiği güven ve eşitlik ortamıyla birlikte bu tehlikenin ortadan kalkmasıyla birlikte iç göç hareketleri hız kazanmıştır.

    Hıristiyan nüfusun yıllık artış oranı % 1.74, Müslüman nüfusun yıllık azalma oranı ise % 36.02 dır. 1520' de Hemsin kazasının nüfusu 70 nefer Müslüman kale görevlisi ile birlikte 3619 kişi iken 1554' te kale görevlileri hariç 3724 kişiye yükselmiştir.

    Kale görevlileri hariç tutulursa, 34 yıllık dönemde kazanın nüfusu % 10.80 oranında arttığı görülmektedir. Bu devrede nüfusun yıllık büyüme hızı % 0.31 oranında gerçekleşmiştir. 1520' de mevcut 70 nefer kale görevlisi hesaba katıldığında 1520-1554 yılları arasında kazanın nüfusunun % 2.90 oranında arttığı görülmektedir.

    3-1530 Tarihinde Hemsin Kafasındaki Nüfusun Yapısı

    Yerler

    Hıristiyan Hane

    Eski Müslüman

    Emekli Sipahi Hane

    Hane

    Coco (Leventköy)

    7

    oo

    Ebleviç-Nekürid (Hemsin Merkez)

    33

    5

    Zuga (Çamlıtepe)

    15

    19

    Hala (Şimşirli)

    17

    12

    Çat (Çat)

    13

    2

    Varoş (Varoş)

    9

    10

    Çimil (Çimil)

    14

    8

    3

    Masahor

    Q

    Q

    (Kaptanpaşa Merkez)

    y

    y

    Komanos

    15

    (Buzlupmar)

    Çonitir (Ormancık)

    31

    2

    Balahor (Yenice)

    24

    13

    Hahunç (Çataldere)

    6

    6

    Meydan

    7

    7

    Genel Toplam

    200

    114

     
     

    16.Yüzyılda Hemşin Kazasında İdari Durum

    Hemsin' le ilgili kayıtlara ilk olarak 24 Safer 924 (3Mart 1518) tarihli arşiv kayıtlarında rastlanılmaktadır. Hemsin bu tarihte bir zeamet bölgesi olup "Vilâyet-i Hemsin" olarak anılmaktadır. 1515-1532 tarihleri arasındaki kayıtları ihtiva eden 53 numaralı Timar îcmal Defterinde Hemsin' den, hem "Vilâyet" hem de "Nahiye" olarak bahsedilmektedir. 1520 tarihli kayıtlarda kaza olarak zikredilen Hemsin aynı tarihli kayıtlarda hem vilâyet, hem de nahiye olarak da anılmaktadır.

    1) 1520'lerde Hemsin üç nahiyeye bölünmüştü.

    1-Hemsin
    2- Karahemşin (Çamlıhemşin)
    3- Eksanos (SenozıKaptanpaşa Bölgesi) Hemsin Zaimi, Mehmet Çelebi Hemsin Seraskeri, Ali Koruk

    Hemşin'de 34 köy ve iki de kale vardı. Bunlar,Kale-i Zir ve Kale-iBâla olup,toplamhanesayısı671 idi.

    2) 16 .yy sonlarında Hemşin'de köy sayısı 34'ten 32'ye düştü. Hane sayısı ise 671' den 13 82'ye yükseldi. Hemsin merkezi önceleri Hala ve Yol kıyı köylerinin bulunduğu Aşağı Hemsin bölgesi iken,asnn sonuna doğru Karahemşin bölgesi oldu. Hemsin merkezinde iki mahalle vardı.

    1-Külar (Hemsinmerkezi)

    40 hane

    2-Nekürid (Hemsin merkezi)

    25 hane

    Bazı karyeler ve hane sayıları şöyledir.

    1-Coco (Levend)

    30 hane

    2-Zuga (Çamlıtepe)

    14

    3-Küsave (Yolkıyı)

    118

    4-Hala (Şimşirli)

    64

    5-Çinçiva (Şenyurt)

    56

    6-Çat

    27

    7-Elevit

    49

    8-Varoş (Yazlık)

    32

    8-Baş

    59

    9-Cimil

    56

    10-Makri (Toros)

    27

    11-SelmanKomanos (Buzlupmar)

    29

    12-Tulaniç (Yeşiltepe)

    47

    13-Mesahor / Misahor (Kaptanpaşa merkezi) 30

    14-Balahor (Yenice)

    98

    15-Hahunç. (Çataldere)

    42

    16-Meydan (Meydan)

    15

    3-1554 tarihli kayıtlarda Hemsin kazası için "Vilâyet" tabirinin de kullanıldığı görülmektedir. Bu tarihte kaza: 1-Kuşova 2-Eksanos 3-Karahemşin

    4-Hemşin nahiyelerinden teşekkül ediyordu.

    1554' te Kuşova, Eksanos ve Karahemşin nahiyelerinden başka Hemşin'e bağlı köylerin de bulunması bölgenin Hemsin nahiyesi şeklinde adlandırılmasının daha doğru olacağı düşüncesini haklı kılmıştır. Kuşova'nm yeni kurulduğu düşünülmektedir. Nitekim bu idari birime 387 numaralı defterde rastlanmamaktadır. 1554' te adı geçen nahiyeye bağlı köyler 1520' de Hemsin nahiyesine bağlı olduğu görülmektedir. Hemsin 11 Ramazan 976 (1 Nisan 1566) tarihli bir kayıtta Gönye (Batum) sancağına bağlı olduğu belirtilmektedir.Bu bağlanma işinin 1561-1562 yılları arasında gerçekleştiği düşünülmektedir. Nitekim 29 Rebiü'l-ahir 969 (6 Şubat 1562) tarihli tımar kaydında Hemsin zeametinin Batum Sancakbeyi Hasan Beye verildiği bildirilmektedir. Hemsin kazası 1583' te de Batum sancağına bağlı idi.



    Kaynak: Ali TAŞPINAR - Rize Tarihi

    Bu sayfa 1103 defa görüntülenmiştir.

    Mektup1- gidiyorum04.Ekim.2009

    RADYO SENOZ

     
    İSTEK GÖNDER

    ANKET

    Radyo Senoz Dinliyormusunuz ?




    Tüm Anketler

    Haber Gönder

    HAVA DURUMU

    Detaylı bilgi için resmin üzerine tıklayın.

    By-Kemal 2o12
    RSS Kaynağı | Yazar Girişi | Yazarlık Başvurusu

    Altyapı: MyDesign & SenozForum

    Aradur.com | Arama Motoru

    Bölgeler ve Şehirler